Zit er rek in?

Ik ging boos naar bed. En ik stond boos op.
Heb me dus zonet heilig voorgenomen laat op de avond geen talkshows meer te kijken.
Beter me te beperken tot comedy of tekenfilms. (alsof ik ooit tekenfilms kijk… maar, soit)

Waar werd ik nou zo boos om? Het ging om een uitspraak die een collega uit de letteren deed over ‘de identiteit oprekken.’ De collega is een vertaler en is wat je noemt een OK mens: slim, weldenkend, progressief. Echter vergeleek ze het vertalen van Zwarte literatuur vanuit haar wit perspectief met het oprekken van de identiteit. Daar werd ik dus boos om.
Om haar uitspraak van ‘je identiteit oprekken’, die mij vertelt dat ze – hoe opgerekt de identiteit ook – er al researchend en oprekkend toch geen zicht op heeft gekregen hoezeer geprivilegieerd die beweging is…
Want hoeveel Zwarte vrouwen die vertalen krijgen de kans hun identiteit op te rekken met het vertalen van witte wereldliteratuur? En Abdou, mijn Afrikaanse neef uit Gambia, die graag in Nederland wil komen wonen omdat Europa hem wellicht een beter leven biedt. Wie geeft hem de kans zijn identiteit op te rekken?
Witte centrering gecombineerd met witte onschuld en privilege maken dat witte mensen vaak geheel vergeten dat de eigen situatie niet voor iedereen is weggelegd. Voor de meeste aardbewoners niet zelfs.
De zogenoemde goede of beter goedbedoelende witte mens zie ik maar al te vaak geheel niet in acht nemen dat er geen sprake van gelijk perspectief is. Dat er een ongelijk vertrekpunt meespeelt.
Dat literaire strek- en rekoefeningen die uitreiken naar een andere sekse, ras, klasse (ik doe ze ook weleens voorzover ik kan en het me interesseert- which is only a bit) het toppunt van privilege zijn.
Dat het goed is om af en toe bewust stil te staan bij je privileges, perspectief, mogelijkheden.
Voor iedereen is dat af en toe goed, lijkt mij. Zwart, wit, Europees, Afrikaans, Amerikaans…

Wat moet ik me voorstellen bij het oprekken van mijn identiteit als ik naar mijn eigen leven kijk?
Mijn Belgische paspoort maakt me behoorlijk geprivilegieerd. Eigenlijk kan ik overal wonen waar ik wil, zolang ik maar in mijn eigen levensonderhoud kan voorzien. Rek ik mijn identiteit op door op verschillende plekken te wonen? Te praten in vijf verschillende talen? Misschien wel.
Maar hoe geprivilegieerd dat is… besef ik elke dag.

 

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on email

1 reactie op “Zit er rek in?”

  1. Vooral dat ongelijke vertrekpunt inderdaad. Dat wordt niet gezien en niet herkend. Blijven benoemen en visueel maken blijft helaas nodig.
    Priveleges zijn er hardnekkig ingeslopen over een zeer lange tijd. Het kost denk ik mistens diezelfde tijd om het te verdrijven. Ben ik bang…

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Zit er rek in?

Stay In Touch

NESKE